"Ik laat tegenwoordig het vrouwelijke meer toe in mijn eigen doen en laten"

OPRICHTER NICOLE EDELENBOS VAN OPLEIDINGSINSTITUUT FUTURE FEMALE LEADERS

Nicole Edelenbos maakt zich sterk voor vrouwelijk leiderschap. Ze wil vrouwen al vroeg kennis laten maken met vrouwelijk leiderschap via haar opleidingsinstituut Future Female Leaders. Met het basisprogramma voor vrouwen tot 36 jaar profileert ze zich onder het mom ‘jong geleerd is oud gedaan’. Voor vrouwen die verder zijn in hun carrière zijn er andere programma’s.

nicole2.pngOntwikkelen van mensen, of dat nu mannen of vrouwen zijn, is de rode draad in het werk van Edelenbos. Heel lang had ze niet in de gaten dat het belangrijk kon zijn om zich in te zetten voor meer vrouwen in leidinggevende posities. Ze rolde zelf zonder problemen door naar managementfuncties. “Maar op een gegeven moment keek ik om me heen en concludeerde dat de omgeving waarin ik opereerde vooral door mannen werd gedomineerd. Er waren steeds minder vrouwen die ook bevoegd waren om beslissingen te nemen.” “Ik kon daar goed in meekomen, maar gaandeweg sloop er toch iets in dat ik me in die situatie minder senang voelde. Ik zag dat veel vrouwen er harder voor moesten knokken en dat zij vaker te maken kregen met subjectieve teleurstellingen. Dat is iets waar veel vrouwen individueel onder gebukt gaan: de grappen bij de koffiemachine, of je wel gehoord wordt in een vergadering en of dat je mannelijke collega er met je idee vandoor gaat. Misschien gebeurde dat bij mij ook wel, maar het deerde me niet.”

KLEINE MINDERHEID

“Natuurlijk zag ik ook in mijn omgeving dat veel vrouwen substantieel minder werken of het zwaar vonden hun werk met jonge kinderen te combineren. Vaak vonden ze het werk niet leuk genoeg meer om er zoveel tijd aan te besteden. Maar ik schrok pas echt toen ik merkte dat jonge vrouwen zonder kinderen niet zonder meer fulltime bleven werken. Dat heeft invloed op hun financiële onafhankelijkheid. Ik werd me zo meer bewust van het feit dat vrouwen harder moeten werken om gezien, gehoord en gewaardeerd te worden en dat vrouwen de werkomgeving daardoor op een gegeven moment niet leuk meer vinden, maar niet weten hoe ze dat kunnen veranderen. Dat is ook moeilijk als je een kleine minderheid bent.” Daaruit trok Edelenbos de conclusie dat zij zelf een bijdrage wilde leveren aan de emancipatie en de ontwikkeling van de vrouwen die haar kind, zus, partner of moeder zouden kunnen zijn. “We moeten ons als vrouwen ook ontwikkelen als persoon en als het nodig is ontworstelen aan onze omgeving en een plek voor onszelf opeisen.”

WERK AAN DE WINKEL

Dat ze zich vooral richt op vrouwen is niet omdat ze blind is voor andere vormen dan man/vrouw voor diversiteit op de werkvloer. “Maar we leven nog vaak in een wereld die wordt gedomineerd door mannen en wat ik daaraan kan doen, is dicht bij mezelf blijven en op die manier iets voor elkaar krijgen. 50% van de bevolking is vrouw en zolang dat niet is terug te zien in de hogere managementlagen is er werk aan de winkel. Gemixte teams zijn succesvoller, omdat je met vrouwen erbij tot creatievere oplossingen komt waar anders niet aan wordt gedacht.” Ze spant zich ook in voor de vrouwenemancipatie, omdat ze het vernietiging van werkkapitaal vindt als vrouwen na hun opleiding substantieel minder werken. “Veel vrouwen verrichten minder dan 28 uur betaald werk per week, terwijl ze goed opgeleid zijn en er ook nog extra geld in hen is geïnvesteerd door bijvoorbeeld stages en traineeships. Maak dan ook gebruik van hun talenten.”

LOSLATEN

“Ik vind het gek dat we daar niet harder voor knokken. Dus zag ik daar voor mezelf een taak. Want ík kreeg het wel voor elkaar. Ik regelde de opvang voor onze kinderen thuis goed, samen met mijn partner. En je moet bereid zijn niet alles zelf te willen doen. Je moet zaken los kunnen laten. En nee, natuurlijk is het geen compliment als je kinderen zeggen: ik hoef jou niet te bellen, want je neemt toch niet op. Maar als ze vaker dan één keer bellen, weet ik: er is iets. Als het nodig is, laat ik alles waar ik dan mee bezig ben uit mijn handen vallen. Maar één ding is hen ook helder: ze kunnen ook hun vader bellen. Die doet dat ook.” De zakenvrouw legt het accent in haar carrière al redelijk vroeg ook op de ontwikkeling van andere mensen. “Dat vond ik op een gegeven moment leuker dan zelf in de vuurlinie staan. Al kijk ik altijd waar mijn klanten behoefte aan hebben. Welke vraag zit er achter de vraag die ze als eerste stellen? Als ik die diagnose heb gesteld en blijkt dat het wel een kolfje naar mijn eigen hand zou zijn, omdat het om een strategisch vraagstuk is, ben ik bereid de opdracht zelf te doen.”

VOETBALWERELD

nicole3.pngHaar kennis over mensen en hun ontwikkeling heeft Edelenbos grotendeels opgedaan in de voetbalwereld, eerst bij Feyenoord waar ze directeur Algemene Zaken was. “Ik kende de club, doordat ik als hun advocaat optrad. Maar omdat zaken juridisch steeds ingewikkelder werden, vroegen ze me om alle zaken buiten het voetbaltechnische op me te nemen. Dat leek me interessant, omdat ik benieuwd was of ik me ook breder kon ontwikkelen dan het puur juridische.” “Er lopen bij zo’n club heel veel verschillende mensen rond en je hebt in zo’n rol ook met veel mensen van buiten te maken, bijvoorbeeld als het gaat om het garanderen van de veiligheid rond en de organisatie van de wedstrijd. Dan blijk je ineens aan het roer te staan van een groot team, ook al is je eigen team relatief klein.” In 2002 realiseerde Edelenbos zich voor het eerst dat ze zelf ook een rol zou kunnen spelen in het aanjagen van meer vrouwen in leidinggevende posities. “In dat jaar las ik een verhaal van Neelie Kroes in het Parool waarin zij voor het eerst toegaf dat het soms best pittig was geweest om zich als vrouw staande te houden in een mannenwereld en vaak een stap harder moest zetten om zich te handhaven op het werk, maar ook in de privésituatie waar er niet altijd begrip was voor het feit dat ze verantwoordelijke banen en lange dagen maakte.”

MASCULIENE KANT

“Toen besefte ik heel duidelijk dat we elkaar als vrouwen moesten helpen. En dat het inderdaad niet altijd vanzelf gaat. Had ik zelf niet ook altijd - onbewust - mijn masculiene kant aangesproken? Ik had lef, kon brutaal zijn en was gewend snel naar de oplossingen te springen als zich een probleem aandient. Maar bewees ik mijn vrouwelijke collega’s daar wel een dienst mee? Sinds ik me daar bewust van ben, laat ik het vrouwelijke veel meer toe in mijn eigen doen en laten. En geef ik daardoor andere vrouwen ook meer kansen.” Aan haar inspiratiebron Neelie Kroes zou ze nog vaak terugdenken en ze zouden nog vaak op elkaars pad komen, omdat ze beiden een lans wilden breken voor andere vrouwen die hun neus tegen het venster drukken en die het zeker anders zou aanpakken dan zij gewend waren. “Neelie is een aantal keer spreker geweest bij Future Female Leaders, het basisopleidingsprogramma voor talentvolle jonge vrouwen.”

PAARDENMIDDEL

Inmiddels is Edelenbos ook voor verplichte vrouwenquota. “Een paardenmiddel natuurlijk, maar willen we het glazen plafond echt doorbreken, de cultuurverandering definitief laten slagen en meer vrouwen laten doorstromen naar de top, dan is dat de prijs die we nu moeten betalen voor goed diversiteitsbeleid.” “Het is mooi om te zien dat steeds meer mannen mijn programma ondersteunen. Ze kennen de mores die heersen als mannen de dienst uitmaken en weten hoe er over vrouwen wordt gesproken. En ze zijn er ook bij gebaat dat er nu echt iets veranderd: hun dochters hebben er soms ook last van.” In haar opleidingsprogramma ziet Edelenbos regelmatig hoe zwaar jonge vrouwen het hebben. “Deels door de werkomgeving zelf, het gebrek aan rolmodellen, maar ook door de hoge standaard die ze zichzelf opleggen. De kans op burn-out is hoger dan bij mannen op die leeftijd als ze niet op tijd het signaal onderkennen dat ze zichzelf mogelijk voorbijrennen. Ik leer ze dat ze er geen probleem van moeten maken als ze de problemen waar ze tegenaan lopen delen. Alleen dan wordt gezien wat er aan de hand is en creëer je perspectief.”

PATROON DOORBREKEN

“Vrouwen moeten het zelf anders gaan doen als ze willen dat het patroon wordt doorbroken en het systeem anders gaat functioneren. We kunnen niet wachten tot alle mannen zover zijn. Ik zeg altijd: laat je dominante kant niet thuis, maar neem die gewoon mee naar het werk. Speel daar geen andere rol, experimenteer, sla op het werk ook maar eens met je vuist op tafel en durf op te vallen aan de vergadertafel. Natuurlijk maak je dan ook fouten. Aan vrouwen de uitdaging zich daar wat minder van aan te trekken.”

NICOLE EDELENBOS EN RSM

nicole4.pngNicole Edelenbos leerde Laura Bles-Temme van RSM in 2002 kennen tijdens een bijeenkomst met Job Cohen - toenmalig burgemeester van Amsterdam - over arbeidsparticipatie van vrouwen. Sindsdien hielden ze contact en bleef dit een door hen beiden gekoesterd thema. Tevens is Edelenbos cliënt geworden van RSM. Laura en Edelenbos hebben jarenlang bijeenkomsten voor en over familiebedrijven georganiseerd, omdat beiden interesse hebben in de specifieke dynamiek en thema’s die daar spelen. Edelenbos schakelt het kantoor ook in bij specifieke vragen, zakelijk of privé. "Inhoudelijk is Laura steengoed, maar ze kijkt ook breder dan dat. Wat fijn is in het contact met Laura is dat ze heel aandachtig luistert. Ze let goed op of de zaken helder zijn voor haar klanten. Dat zou misschien normaal moeten zijn, maar dat valt op."

Nicole Edelenbos, opgeleid als jurist aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, is ondernemer en heeft twee bedrijven. Met Edelenbos Executive Solutions richt ze zich op plaatsen van managers in de bovenlagen van organisaties en op toezichthouders (interim of vast). Onder deze noemer geeft ze ook adviezen op het gebied van de organisatie, mensen, structuur en governance of vervult ze zelf nog opdrachten. Ze is ook oprichter van Future Female Leaders, dat leider-schapsprogramma’s voor vrouwen aanbiedt. Edelen was eerder advocaat, directeur en bestuurder van verschillende bedrijven in de verzekeringsbranche, de vastgoedsector, in het betaald voetbal en de zakelijke dienstvelening. Ze is gek van voetbal en was managing director bij meerdere betaald voetbalclubs in Nederland en bij Eredivisie NV (nu Eredivisie CV). Voor meer informatie over Future Female Leaders raadpleeg www.futurefemaleleaders.nl

auteur Gwen van Loon

fotograaf  Erik van der Burgt


Dit artikel verscheen in het RSMagazine (voorjaar 2021), een magazine dat twee keer per jaar in heel Nederland wordt verspreid onder cliënten, relaties en andere geïnteresseerden. Ontvangt u het magazine nog niet, maar wel geïnteresseerd? Neem dan contact op met Angelique Timmer-Weisscher via [email protected]. Dan krijgt u het magazine voortaan ook kosteloos toegezonden!