Linkedin
Facebook
Email
more
De kinderopvangsector verandert sneller dan ooit. De vraag naar kinderopvangplaatsen groeit sterk, onder meer door arbeidsmarktkrapte en overheidsbeleid dat arbeidsparticipatie stimuleert. Tegelijkertijd stapelen de uitdagingen zich binnen deze sector op: personeelstekorten, strengere regelgeving en hogere verwachtingen van ouders en toezichthouders.
Dat de sector in beweging is, blijkt ook uit cijfers van het CBS. In 2015 werd in Nederland 199,97 miljoen uur afgenomen bij kinderdagverblijven (0 tot en met 3 jaar). In 2024 is dit gestegen naar 354,74 miljoen uur — een groei van maar liefst 77,4%. Ook de maximale uurprijs ontwikkelde zich stevig: van €6,90 in 2015 naar €10,30 in 2024, een stijging van 49,3%.
“Deze cijfers laten zien dat de sector in relatief korte tijd volwassen is geworden,” zegt Marcel Vlaar, partner en Head of M&A bij RSM. “Maar groei brengt ook complexiteit. Stilzitten is geen optie meer. Organisaties die nu geen strategische keuzes maken, lopen het risico dat externe omstandigheden straks de keuzes voor hen dicteren.”
Mikel Hoppenbrouwers
“Schaalvergroting is niet langer alleen een groeistrategie, maar steeds vaker een noodzakelijke stap om continuïteit te waarborgen.”
Groei in vraag én schaal
De sterke volumegroei vertaalt zich ook in personele uitbreiding. Volgens CBS-cijfers groeide het aantal werknemers in de kinderopvang van 114.300 in 2022 naar 131.600 in 2025 — een toename van 17.300 medewerkers (+15,1%) in slechts drie jaar tijd. Het aantal organisaties nam in dezelfde periode toe van 2.840 naar 2.991; een groei van circa 5%. Die verhouding is volgens Mikel Hoppenbrouwers, director M&A bij RSM, veelzeggend: het aantal werknemers groeit aanzienlijk harder dan het aantal organisaties.
De conclusie ligt volgens Hoppenbrouwers voor de hand. “Als je ziet dat het aantal werknemers met ruim 15 procent groeit, terwijl het aantal organisaties slechts beperkt toeneemt, dan betekent dat één ding: bestaande partijen worden groter. De gemiddelde organisatie in de kinderopvang professionaliseert en schaalt op.”
Continuïteit waarborgen
Volgens hem is dat geen toevallige ontwikkeling, maar een structurele beweging in de sector. “Schaalvergroting is niet langer alleen een groeistrategie, maar steeds vaker een noodzakelijke stap om continuïteit te waarborgen. De investeringen in personeel, systemen en compliance zijn simpelweg te groot geworden om als kleine speler alles zelfstandig te blijven dragen.”
Waar kinderopvangorganisaties lange tijd lokaal en kleinschalig opereerden, ontwikkelt de sector zich daarmee in hoog tempo tot een volwassen bedrijfstak. Dat vraagt om andere competenties en structuren. Hoppenbrouwers ziet dat ook terug in zijn gesprekken met ondernemers. “Veel organisaties zijn opgebouwd vanuit een sterke pedagogische missie en lokaal ondernemerschap. Dat blijft de kern. Maar de toenemende complexiteit op het gebied van personeelsplanning, digitalisering, financiering en regelgeving vraagt om professioneel management en strategische sturing.”
Publieke rol, private dynamiek
De sector bevindt zich bovendien op een interessant snijvlak van markt en overheid. Discussies over directe financiering van kinderopvang in plaats van toeslagen, mogelijke DAEB-status (Dienst van Algemeen Economisch Belang) en vragen rondom staatssteun onderstrepen dat kinderopvang steeds nadrukkelijker als publieke voorziening wordt gezien.
Tegelijkertijd opereren veel organisaties als private ondernemingen, met bijbehorende strategische vraagstukken. Deze hybride positie vergroot de bestuurlijke en financiële complexiteit. “Bestuurders moeten niet alleen kijken naar groei, maar ook naar hun positionering in een sector die mogelijk meer publiek wordt ingericht,” aldus Vlaar. “Dat heeft directe impact op strategie, financierbaarheid en waardering.”
Marcel Vlaar
“Organisaties die nu geen strategische keuzes maken, lopen het risico dat externe omstandigheden straks de keuzes voor hen dicteren.”
Cruciale vragen voor bestuurders
In gesprekken met ondernemers en bestuurders ziet RSM telkens dezelfde strategische dilemma’s terugkomen. Is de huidige organisatie-inrichting nog toekomstbestendig? Beschikt het management over voldoende kennis en capaciteit om verdere groei te begeleiden? Het zijn fundamentele vragen die raken aan structuur, leiderschap en langetermijnvisie.
“Uiteindelijk draait het ook om continuïteit en persoonlijke positionering,” vertelt Vlaar. “Hoe borg je kwaliteit wanneer de organisatie verder opschaalt? En welke rol wil je als ondernemer of bestuurder over drie tot vijf jaar zelf nog vervullen? Het tijdig beantwoorden van deze vragen geeft regie. Wie te lang wacht, ziet dat personeelstekorten of regelgeving de richting bepalen.”
Veranderende M&A-dynamiek
Ook op het gebied van fusies en overnames verschuift het speelveld. “Wat wij in de praktijk merken,” zegt Mikel Hoppenbrouwers, “is dat kinderopvangorganisaties minder actief worden benaderd door private equity bedrijven. Tegelijkertijd zien we dat veel middelgrote kinderopvangorganisaties zelf op zoek zijn naar relatief kleinere overnames.”
Volgens Hoppenbrouwers hangt dat samen met de afgenomen tractie vanuit investeerders: “Doordat de druk vanuit private equity is afgenomen, verwachten sommige partijen kleinere targets tegen gunstigere multiples te kunnen aankopen. Dat leidt tot een nieuwe dynamiek waarin ondernemers onderling consolideren.” Deze beweging sluit aan bij de CBS-data: minder groei in het aantal organisaties dan in personeel wijst op toenemende schaal binnen bestaande partijen.
Schaalgrootte als strategisch instrument
Schaalgrootte wordt daarmee nadrukkelijker een strategisch instrument. Niet alleen om kosten te beheersen of HR-structuren te professionaliseren, maar ook om onderhandelingspositie, risicospreiding en continuïteit te versterken.
Toch is schaal geen universele oplossing. Integratie, cultuur en governance blijven bepalend voor succes. “De kunst is om voordelen van schaal te benutten zonder identiteit en kwaliteit te verliezen,” aldus Vlaar. “Daarom moet schaalgrootte altijd voortkomen uit een doordachte strategie.”
Regie houden in een veranderende sector
De kinderopvangsector bevindt zich op een structureel kantelpunt. De combinatie van sterke volumegroei, prijsontwikkeling, personele expansie en mogelijke beleidswijzigingen rond directe financiering, staatssteun en DAEB maakt dat professionalisering onvermijdelijk is.
Er bestaat geen uniforme route. Sommige organisaties kiezen voor zelfstandig doorgroeien, andere voor samenwerking of aansluiting bij een grotere partij. Wat wél vaststaat: organisaties die hun strategische positie tijdig herijken, behouden regie over hun toekomst.
Wilt u weten hoe uw organisatie zich verhoudt tot deze ontwikkelingen en welke strategische opties passend zijn? De M&A-specialisten van RSM denken graag met u mee.
